Türkiyə böyük daxili bazarı, Avropa və Asiya arasında yerləşməsi, inkişaf etmiş logistika imkanları və müxtəlif biznes sahələri ilə sahibkarlar üçün cəlbedici ölkələrdən biridir. Lakin Türkiyədə biznes qurarkən yalnız şirkətin qeydiyyat xərclərini və satış imkanlarını deyil, vergi sistemini də düzgün anlamaq lazımdır.
“Hesabla.com” olaraq bu məqalədə Türkiyədə şahıs işletmesi və şirkətlər üçün verginin necə hesablandığını, 2026-cı ilin gəlir vergisi pillələrini, Kurumlar Vergisini, KDV-ni, stopajı, Bağ-Kur ödənişlərini, əməkhaqqı üzrə işəgötürən xərclərini və bəyannamə müddətlərini nümunələrlə izah edəcəyik. Onu da qeyd etməliyik ki, bu məqalə ümumi məlumat məqsədi daşıyır. Real vergi nəticəsi sahibkarın rezidentlik statusuna, fəaliyyət sahəsinə, sənədləşdirilən xərclərinə, güzəştlərinə və müqavilələrinə görə dəyişə bilər. Biznes qərarı verərkən Gelir İdaresi Başkanlığı – GİB qaydaları və Türkiyədə fəaliyyət göstərən mali müşavir rəyi nəzərə alınmalıdır.
# Türkiyədə hansı vergilər mövcuddur?
Türkiyədə sahibkarların qarşılaşa biləcəyi əsas vergi və məcburi ödənişlər aşağıdakılardır:
* Gelir Vergisi – Gəlir vergisi(Şahıs işletmesi və digər fiziki şəxslər üçün 15%-dən 40%-dək mərhələli vergi)
* Kurumlar Vergisi – Korporativ vergi(Ümumi qayda üzrə şirkət mənfəətinin 25%-i)
* Maliyyə sektoru Kurumlar Vergisi(Banklar və qanunda göstərilən müəyyən maliyyə qurumları üçün 30%)
* Katma Değer Vergisi – KDV(Məhsul və xidmətə görə əsasən 1%, 10% və ya 20%)
* Geçici Vergi(İl ərzində əvvəlcədən hesablanaraq ödənilən gəlir və ya korporativ vergi)
* Stopaj – Vergi kəsintisi(İcarə, peşəkar xidmət, əməkhaqqı, dividend və bəzi digər ödənişlər üzrə)
* Damga Vergisi(Müqavilə, əməkhaqqı və qanunda göstərilən digər sənədlər üzrə)
* Özel Tüketim Vergisi – ÖTV(Yanacaq, avtomobil, tütün, alkoqol və müəyyən məhsullar üzrə)
* Bağ-Kur primi(Şahıs işletmesi sahibi və digər müstəqil çalışanlar üçün sosial sığorta)
* İşçi sosial sığorta haqları(İşçi və işəgötürən tərəfindən ödənilən SGK və işsizlik sığortası)
* Emlak Vergisi(Daşınmaz əmlaka sahib şəxslər üçün)
* Motorlu Taşıtlar Vergisi – MTV(Nəqliyyat vasitələrinin sahibləri üçün)
* Gümrük Vergisi(Malların idxalı zamanı)
Bu vergilərin hamısı hər sahibkara eyni anda tətbiq edilmir. Məsələn, işçisi olmayan və yalnız xidmət göstərən şahıs işletmesi üçün gəlir vergisi, KDV və Bağ-Kur öhdəliyi yarana bilər. Məhsul idxal edən və işçi çalışdıran Limited Şirket üçün isə Kurumlar Vergisi, KDV, gömrük rüsumu, əməkhaqqı vergiləri və stopaj birlikdə yarana bilər.
# Türkiyədə hansı biznes formaları mövcuddur?
Sahibkarın vergi sistemi ilk növbədə biznesin hüquqi formasından asılıdır.
Əsas biznes formaları belədir:
* Şahıs işletmesi(Fiziki şəxs adına yaradılır və gəlir vergisi ödəyir)
* Limited Şirket(Hüquqi şəxsdir və Kurumlar Vergisi ödəyir)
* Anonim Şirket(Hüquqi şəxsdir və Kurumlar Vergisi ödəyir)
* Adi ortaklık(Ortaqlar öz paylarına düşən qazanc üzrə vergi ödəyirlər)
* Serbest meslek faaliyeti(Vəkil, məsləhətçi, həkim, memar və müəyyən peşə sahibləri üçün)
* Basit usul(Yalnız qanunda göstərilən şərtləri ödəyən kiçik esnaf üçün xüsusi sistem)
Şahıs işletmesinin qurulması adətən daha sadədir. Lakin qazanc artdıqca gəlir vergisinin dərəcəsi 40 faizə qədər yüksələ bilər.
Limited və Anonim Şirketlərdə isə əsas korporativ vergi dərəcəsi 25 faizdir. Lakin şirkət qazancı sahibkara dividend kimi paylandıqda əlavə stopaj və şəxsi gəlir vergisi nəticəsi yarana bilər.
# Şahıs işletmesi hansı vergiləri ödəyir?
Şahıs işletmesi hüquqi şəxs deyil. Biznesdən əldə edilən qazanc birbaşa sahibkarın şəxsi gəliri hesab olunur.
Şahıs işletmesinin əsas öhdəlikləri bunlar ola bilər:
* Gelir Vergisi;
* KDV;
* Geçici Vergi;
* Bağ-Kur primi;
* ofis kirayəsi üzrə stopaj;
* işçi çalışdırılırsa əməkhaqqı vergiləri və SGK;
* müqavilələr və müəyyən sənədlər üzrə Damga Vergisi.
Gelir Vergisi ümumi dövriyyəyə deyil, gəlirdən qanunla qəbul edilən biznes xərcləri çıxıldıqdan sonra qalan xalis qazanca tətbiq edilir.
Gelir Vergisi formulu: Vergi tutulan qazanc = Ümumi biznes gəliri − Qanunla qəbul edilən xərclər
# 2026-cı ildə Türkiyədə gəlir vergisi neçə faizdir?
2026-cı ildə sahibkarlıq və digər əməkhaqqı olmayan gəlirlərə tətbiq edilən Gelir Vergisi tarifəsi belədir:
* 190 000 TL-yə qədər = 15%
* 400 000 TL-nin 190 000 TL-si üçün 28 500 TL, artıq hissə = 20%
* 1 000 000 TL-nin 400 000 TL-si üçün 70 500 TL, artıq hissə = 27%
* 5 300 000 TL-nin 1 000 000 TL-si üçün 232 500 TL, artıq hissə = 35%
* 5 300 000 TL-dən artıq gəlirin ilk 5 300 000 TL-si üçün 1 737 500 TL, artıq hissə = 40%
Bu tarifə mərhələli sistemdir. Sahibkarın bütün qazancına ən yüksək vergi dərəcəsi tətbiq edilmir. Qazancın hər hissəsi daxil olduğu vergi pilləsinin dərəcəsi ilə hesablanır.
Məsələn, sahibkarın illik vergi tutulan qazancı 1 200 000 TL olduqda bütün məbləğə 35 faiz tətbiq edilmir.
Hesablama belə aparılır:
* İlk 1 000 000 TL üçün hesablanmış vergi = 232 500 TL
* 1 000 000 TL-dən artıq hissə = 200 000 TL
* Artıq hissənin vergisi = 200 000 × 35%
* Artıq hissənin vergisi = 70 000 TL
* Ümumi Gelir Vergisi = 232 500 + 70 000
* Ümumi Gelir Vergisi = 302 500 TL
Sahibkarın 1 200 000 TL xalis qazanc üzrə gəlir vergisi 302 500 TL olur.
Effektiv vergi dərəcəsi: 302 500 ÷ 1 200 000 × 100 = 25,21%
Sahibkarın son vergi pilləsi 35 faiz olsa da, bütün qazanc üzrə faktiki vergi yükü təxminən 25,21 faizdir.
# Şahıs işletmesi üçün gəlir vergisi necə hesablanır?
Şahıs işletmesinin bir illik nəticələri belə olsun:
* Ümumi satış və xidmət gəliri = 2 400 000 TL
* Malların alış və istehsal xərci = 700 000 TL
* Ofis və mağaza icarəsi = 240 000 TL
* İşçi və sosial sığorta xərcləri = 180 000 TL
* Reklam, proqram təminatı və digər biznes xərcləri = 80 000 TL
* Ümumi çıxılan xərclər = 1 200 000 TL
Vergi tutulan qazanc: 2 400 000 − 1 200 000 = 1 200 000 TL
2026-cı il gəlir vergisi: 232 500 + (200 000 × 35%) = 302 500 TL
Nəticə:
* Ümumi dövriyyə = 2 400 000 TL
* Vergi tutulan qazanc = 1 200 000 TL
* Hesablanan Gelir Vergisi = 302 500 TL
* Vergidən sonra qalan qazanc = 897 500 TL
Bu hesablamaya KDV, Bağ-Kur, əvvəlcədən ödənilmiş Geçici Vergi və digər öhdəliklər daxil edilməyib. İl ərzində ödənmiş Geçici Vergi yekun gəlir vergisindən çıxılır.
# Hansı biznes xərcləri gəlirdən çıxıla bilər?
Vergi hesablanarkən yalnız biznes fəaliyyəti ilə əlaqəli, qanunla qəbul edilən və sənədlərlə təsdiqlənən xərclər qazancdan çıxıla bilər.
Fəaliyyət növünə görə aşağıdakı xərclər nəzərə alına bilər:
* satılan malların alış və istehsal xərci;
* ofis, mağaza və anbar icarəsi;
* işçilərin əməkhaqqı;
* işəgötürən tərəfindən ödənilən SGK haqları;
* elektrik, su, qaz və internet;
* reklam və marketinq;
* proqram təminatı və rəqəmsal xidmətlər;
* mali müşavir və hüquq xidmətləri;
* çatdırılma və logistika;
* biznes məqsədli səyahət xərcləri;
* avadanlıqlar üzrə amortizasiya;
* bank komissiyaları;
* bizneslə bağlı telefon və rabitə xərcləri;
* biznes üçün istifadə olunan avtomobillə bağlı qanunla qəbul edilən xərclər.
Şəxsi istehlak üçün çəkilən xərclər biznes xərci kimi göstərilə bilməz. Həm şəxsi, həm də biznes məqsədilə istifadə edilən avtomobil, telefon və digər aktivlər üzrə əlavə məhdudiyyətlər tətbiq oluna bilər.
Xərclərin fatura, serbest meslek makbuzu, e-arşiv fatura, müqavilə, bank ödənişi və digər qanuni sənədlərlə təsdiqlənməsi vacibdir.
# Limited Şirket və Anonim Şirket neçə faiz vergi ödəyir?
Limited Şirket və Anonim Şirket kimi kapital şirkətləri fiziki şəxs gəlir vergisi deyil, Kurumlar Vergisi ödəyir.
Ümumi Kurumlar Vergisi dərəcəsi 25 faizdir.
Bəzi fəaliyyətlər üçün fərqli dərəcələr tətbiq edilir:
* Ümumi şirkətlər = 25%
* Banklar və qanunda göstərilən müəyyən maliyyə qurumları = 30%
* İxrac fəaliyyətindən əldə edilən uyğun qazanc = 20%
* Sənaye qeydiyyat sənədinə sahib istehsalçıların istehsal qazancı = 24%
* Səhmlərinin ən azı 20%-ni ilk dəfə birjada satışa çıxaran uyğun şirkətlər = 23%
Endirimli dərəcə bütün şirkət qazancına deyil, qanunda göstərilən uyğun fəaliyyət qazancına tətbiq oluna bilər.
Kurumlar Vergisi formulu: Vergi tutulan şirkət qazancı = Ümumi gəlirlər − Qanunla qəbul edilən xərclər + Vergiyə əlavə edilən xərclər − Uyğun istisna və endirimlər
# Kurumlar Vergisi necə hesablanır?
Limited Şirketin illik nəticələri belə olsun:
* Ümumi satış gəliri = 5 000 000 TL
* Malların və xidmətlərin maya dəyəri = 1 800 000 TL
* Əməkhaqqı və SGK xərcləri = 600 000 TL
* İcarə və kommunal xidmətlər = 300 000 TL
* Reklam, logistika və digər xərclər = 300 000 TL
* Ümumi çıxılan xərclər = 3 000 000 TL
Vergi tutulan mənfəət: 5 000 000 − 3 000 000 = 2 000 000 TL
Kurumlar Vergisi: 2 000 000 × 25% = 500 000 TL
Nəticə:
* Şirkətin vergi tutulan mənfəəti = 2 000 000 TL
* Kurumlar Vergisi = 500 000 TL
* Vergidən sonra şirkətdə qalan mənfəət = 1 500 000 TL
Şirkətin ödədiyi 500 000 TL Kurumlar Vergisi qazancın sahibkara avtomatik köçürüldüyü mənasına gəlmir. Mənfəət şirkət daxilində saxlanıla və ya səhmdarlara dividend kimi paylana bilər.
# KDV nədir?
KDV – Katma Değer Vergisi, yəni Əlavə Dəyər Vergisidir.
KDV sahibkarın mənfəətindən deyil, mal və xidmətlərin təqdim edilməsi zamanı yaranan əməliyyatlardan hesablanır.
Türkiyədə əsas KDV dərəcələri belədir:
* (I) saylı siyahıdakı müəyyən mal və xidmətlər = 1%
* (II) saylı siyahıdakı müəyyən mal və xidmətlər = 10%
* Digər ümumi vergi tutulan mal və xidmətlər = 20%
Məhsulun və ya xidmətin hansı dərəcəyə aid olması onun qanundakı təsnifatına görə müəyyən edilir. Eyni sahədə fəaliyyət göstərən iki sahibkar fərqli məhsullar satdığı üçün fərqli KDV dərəcəsi tətbiq edə bilər.
KDV formulu:
Hesablanan KDV = KDV-siz satış qiyməti × KDV dərəcəsi
Ödəniləcək KDV = Satış üzrə hesablanan KDV − Alışlar üzrə çıxılan KDV
# Türkiyədə KDV necə hesablanır?
Şirkətin bir ay üzrə 20 faiz KDV-yə cəlb olunan əməliyyatları belə olsun:
* KDV-siz satışlar = 1 000 000 TL
* KDV-siz biznes alışları = 400 000 TL
Satış üzrə hesablanan KDV: 1 000 000 × 20% = 200 000 TL
Alış üzrə ödənilən və çıxılması mümkün olan KDV: 400 000 × 20% = 80 000 TL
Büdcəyə ödəniləcək KDV: 200 000 − 80 000 = 120 000 TL
Nəticə:
* Hesaplanan KDV = 200 000 TL
* İndirilecek KDV = 80 000 TL
* Ödenecek KDV = 120 000 TL
Alış üzrə bütün KDV avtomatik çıxıla bilməz. Alış bizneslə əlaqəli olmalı, düzgün sənədləşdirilməli və qanunda KDV endiriminə icazə verilməlidir.
# Qiymətə KDV daxildirsə necə hesablanır?
Məhsulun qiymətinə artıq 20 faiz KDV daxildirsə, ümumi məbləğin 20 faizini hesablamaq düzgün deyil.
20 faiz KDV daxil məbləğ üçün formula: KDV = KDV daxil qiymət × 20 ÷ 120
Məsələn, KDV daxil satış qiyməti 1 200 000 TL-dir.
KDV: 1 200 000 × 20 ÷ 120 = 200 000 TL
KDV-siz qiymət: 1 200 000 − 200 000 = 1 000 000 TL
Nəticə:
* KDV-siz qiymət = 1 000 000 TL
* KDV = 200 000 TL
* KDV daxil qiymət = 1 200 000 TL
10 faiz KDV daxil məbləğ üçün: KDV = Ümumi məbləğ × 10 ÷ 110
1 faiz KDV daxil məbləğ üçün: KDV = Ümumi məbləğ × 1 ÷ 101
# Türkiyədə KDV qeydiyyat həddi varmı?
Türkiyədə BƏƏ-dəki kimi bütün sahibkarlara tətbiq olunan ümumi 375 000 AED tipli KDV qeydiyyat həddi yoxdur.
Ümumi qayda üzrə Türkiyədə davamlı ticari, sənaye, kənd təsərrüfatı və sərbəst peşə fəaliyyəti çərçivəsində təqdim edilən mallar və xidmətlər KDV-nin predmetinə daxildir. Sahibkarın fəaliyyəti qanunda ayrıca istisna edilməyibsə, fəaliyyət başladığı dövrdən KDV öhdəliyi yarana bilər.
Basit usul, sosial media gəliri, ixrac, diplomatik əməliyyatlar və qanunda göstərilən digər fəaliyyətlər üzrə xüsusi KDV istisnaları mövcud ola bilər.
# Geçici Vergi nədir?
Geçici Vergi sahibkarın illik gəlir və ya Kurumlar Vergisi öhdəliyinin il ərzində əvvəlcədən hissələrlə ödənilməsidir.
2026-cı ildə Geçici Vergi dərəcələri:
* Gelir Vergisi ödəyiciləri üçün = 15%
* Kurumlar Vergisi ödəyiciləri üçün = 25%
İl ərzində ödənilmiş Geçici Vergi yekun illik gəlir və ya Kurumlar Vergisindən çıxılır. Buna görə Geçici Vergi ayrıca ikinci gəlir vergisi deyil.
Geçici Vergi 3 aylıq dövrlər üzrə hesablanır.
Bəyannamə tarixləri:
* Yanvar–mart dövrü = 17 mayadək
* Aprel–iyun dövrü = 17 avqustadək
* İyul–sentyabr dövrü = 17 noyabradək
* Oktyabr–dekabr dövrü = növbəti ilin 17 fevralınadək
2025-ci ildən etibarən dördüncü Geçici Vergi dövrü yenidən tətbiq olunur.
Məsələn, şahıs işletmesinin ilk 3 aylıq vergi tutulan qazancı 300 000 TL olarsa:
300 000 × 15% = 45 000 TL Geçici Vergi
İlin sonunda yekun Gelir Vergisi 302 500 TL hesablanıbsa və il ərzində ümumilikdə 250 000 TL Geçici Vergi ödənilibsə:
302 500 − 250 000 = 52 500 TL
İllik bəyannamə üzrə əlavə ödəniləcək gəlir vergisi 52 500 TL olur.
# Stopaj nədir?
Stopaj verginin gəliri əldə edən şəxs tərəfindən deyil, ödənişi edən sahibkar və ya şirkət tərəfindən mənbədə tutulmasıdır.
Sahibkar aşağıdakı ödənişlər zamanı stopajla qarşılaşa bilər:
* iş yeri kirayəsi;
* serbest meslek xidməti;
* əməkhaqqı;
* dividend;
* tikinti və təmir müqavilələri;
* xaricdən alınan müəyyən xidmətlər;
* müəlliflik və digər hüquq ödənişləri.
Stopaj sahibkarın əlavə gəliri deyil. Sahibkar ödənişin müəyyən hissəsini qarşı tərəfə vermir, vergi kimi saxlayaraq dövlətə bəyan edir.
# İşçi çalışdıran sahibkar hansı ödənişləri etməlidir?
Sahibkar işçi çalışdırdıqda brüt əməkhaqqından yalnız işçinin əlinə keçən məbləği deyil, sosial sığorta və vergi öhdəliklərini də hesablamalıdır.
Əməkhaqqı üzrə əsas ödənişlər:
* işçinin SGK payı;
* işçinin işsizlik sığortası payı;
* işəgötürənin SGK payı;
* işəgötürənin işsizlik sığortası payı;
* gəlir vergisi;
* Damga Vergisi.
Standart sosial sığorta dərəcələri:
* İşçinin ümumi payı = 15%
* İşəgötürənin ümumi payı = 23,75%
* Ümumi sosial sığorta yükü = 38,75%
İşçinin 15 faizlik payına 14 faiz SGK və 1 faiz işsizlik sığortası daxildir.
İşəgötürənin 23,75 faizlik payına 21,75 faiz SGK və 2 faiz işsizlik sığortası daxildir. Qanuni təşviqlər işəgötürənin faktiki ödədiyi məbləği azalda bilər.
# Şirkət və şahıs işletmesi arasında vergi fərqi
Şahıs işletmesi:
* Sahib = Fiziki şəxs
* Əsas birbaşa vergi = Gelir Vergisi
* Dərəcə = 15%-dən 40%-dək
* Qazancın sahibkara köçürülməsi = Ayrı dividend qərarı tələb etmir
* Sosial sığorta = Adətən Bağ-Kur
* Mühasibat və qeydiyyat = Şirkətə nisbətən daha sadə ola bilər
* Yüksək qazancda vergi = 40%-dək yüksələ bilər
Limited və Anonim Şirket:
* Sahib = Bir və ya bir neçə ortaq
* Əsas birbaşa vergi = Kurumlar Vergisi
* Ümumi dərəcə = 25%
* Mənfəətin sahibkara verilməsi = Dividend paylanması tələb edir
* Dividend stopajı = Ümumi qayda üzrə 15%
* Sosial sığorta = Ortağın və idarəçinin statusundan asılıdır
* Mühasibat və hüquqi öhdəliklər = Daha genişdir
* Şəxsi məsuliyyət = Şirkət növünə və əməliyyata görə daha məhdud ola bilər
Şirkət formasının seçilməsi yalnız vergi faizinə əsaslanmamalıdır. Məsələn, şahıs işletmesinin gəlir vergisi 40 faizə qədər yüksəlsə də, şirkətdə 25 faiz Kurumlar Vergisindən sonra mənfəətin paylanması zamanı əlavə 15 faiz stopaj yarana bilər.
# Vergi bəyannamələri nə vaxt təqdim edilir?
Türkiyədə əsas vergi bəyannamələrinin ümumi müddətləri belədir:
* Yıllık Gelir Vergisi Beyannamesi = Növbəti ilin mart ayının sonunadək
* Gelir Vergisinin birinci taksiti = Mart ayının sonunadək
* Gelir Vergisinin ikinci taksiti = İyul ayının sonunadək
* Yıllık Kurumlar Vergisi Beyannamesi = Hesabat dövrünün bitdiyi aydan sonrakı dördüncü ayın sonunadək
* Təqvim ili şirkətləri üçün Kurumlar Vergisi = Adətən 30 aprelədək
* KDV Beyannamesi = Növbəti ayın 28-dək
* Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi = Növbəti ayın 26-dək
* Geçici Vergi Beyannamesi = Üç aylıq dövrdən sonrakı ikinci ayın 17-dək
* Daimi Damga Vergisi ödəyiciləri = Növbəti ayın 26-dək
KDV və digər vergilər ümumi qayda üzrə bəyannamənin verilmə müddəti daxilində ödənilir.
# Tam vergi hesablama nümunəsi
Türkiyədə fəaliyyət göstərən şahıs işletmesinin 2026-cı il nəticələri belə olsun:
* KDV-siz satış gəliri = 2 400 000 TL
* Qanunla qəbul edilən xərclər = 1 200 000 TL
* Vergi tutulan illik qazanc = 1 200 000 TL
* Satışlar üzrə hesablanan KDV = 480 000 TL
* Alış və xərclər üzrə çıxılan KDV = 180 000 TL
* İl ərzində ödənilmiş Geçici Vergi = 250 000 TL
* İl ərzində ödənilmiş Bağ-Kur = 121 880,76 TL
Gelir Vergisi: 232 500 + (200 000 × 35%) = 302 500 TL
İllik bəyannamə üzrə əlavə ödəniləcək gəlir vergisi: 302 500 − 250 000 = 52 500 TL
KDV: 480 000 − 180 000 = 300 000 TL
Bağ-Kur: 10 156,73 × 12 = 121 880,76 TL
Ümumi nəticə:
* Hesablanan illik Gelir Vergisi = 302 500 TL
* İl ərzində ödənilən Geçici Vergi = 250 000 TL
* İllik bəyannamədə əlavə Gelir Vergisi = 52 500 TL
* Hesablanan xalis KDV öhdəliyi = 300 000 TL
* İllik nümunə Bağ-Kur primi = 121 880,76 TL
KDV biznesin mənfəət vergisi deyil. Sahibkar satış KDV-sini müştəridən toplayır və alış KDV-sini çıxaraq fərqi dövlətə ödəyir.
# Sahibkar Türkiyədə vergi sistemini necə planlaşdırmalıdır?
Biznesə başlamazdan əvvəl aşağıdakı suallar cavablandırılmalıdır:
1. Biznes şahıs işletmesi, Limited Şirket, yoxsa Anonim Şirket kimi yaradılacaq?
2. Gözlənilən illik dövriyyə neçə TL olacaq?
3. Gözlənilən xalis mənfəət neçə TL olacaq?
4. Şahıs işletmesində gəlir vergisi hansı pilləyə çatacaq?
5. Limited Şirket qurulduqda mənfəət şirkətdə saxlanacaq, yoxsa dividend kimi paylanacaq?
6. Satılan məhsul və xidmətin KDV dərəcəsi 1%, 10%, yoxsa 20%-dir?
7. Alış KDV-si çıxıla biləcəkmi?
8. Ofis fiziki şəxsdən kirayələnirsə stopaj yaranacaqmı?
9. Xaricdən xidmət alınırsa vergi və KDV məsuliyyəti yaranacaqmı?
10. İşçi çalışdırılacaqmı?
11. İşəgötürənin SGK təşviqlərindən istifadə hüququ varmı?
12. Sahibkar Bağ-Kur primi ödəyəcəkmi?
13. Basit usul və ya başqa vergi istisnası tətbiq oluna bilərmi?
14. Geçici Vergi üçün üç aylıq pul ehtiyatı ayrılıbmı?
15. Şirkətin sənədlərini və bəyannamələrini hansı mali müşavir idarə edəcək?
Yalnız şirkətin qeydiyyat qiymətinə və ya vergi faizinə əsasən hüquqi forma seçmək düzgün deyil. Aşağı mənfəətli və sadə fəaliyyət üçün şahıs işletmesi uyğun görünə bilər. Yüksək qazanc, ortaqlıq, investisiya, işçi sayı və hüquqi risk artdıqda Limited və ya Anonim Şirket daha uyğun ola bilər.
# Tez-tez verilən suallar
- Türkiyədə şahıs işletmesi neçə faiz vergi ödəyir?
Şahıs işletmesi xalis qazancından 15 faizdən 40 faizə qədər mərhələli Gelir Vergisi ödəyir. Bütün qazanca eyni dərəcə tətbiq edilmir.
- 1 200 000 TL qazancın gəlir vergisi nə qədərdir?
2026 tarifəsi üzrə: 232 500 + (200 000 × 35%) = 302 500 TL
- Limited Şirket neçə faiz vergi ödəyir?
Ümumi qayda üzrə vergi tutulan mənfəətin 25 faizi həcmində Kurumlar Vergisi ödəyir.
- 2 milyon TL mənfəətin Kurumlar Vergisi nə qədərdir?
2 000 000 × 25% = 500 000 TL
- Şirkət vergini ödədikdən sonra mənfəəti sahibkar götürə bilərmi?
Mənfəət dividend kimi paylanmalıdır. Fiziki şəxs ortağa dividend ödənərkən ümumi qayda üzrə 15 faiz stopaj yarana bilər.
- Türkiyədə KDV neçə faizdir?
Məhsul və xidmətə görə 1 faiz, 10 faiz və ya 20 faiz tətbiq edilir. Ümumi dərəcə 20 faizdir.
- KDV daxil qiymətdən KDV necə çıxarılır?
20 faiz KDV daxil qiymət üçün: KDV = Ümumi məbləğ × 20 ÷ 120
- Türkiyədə KDV qeydiyyatı üçün minimum dövriyyə varmı?
Ümumi sahibkarlıq fəaliyyəti üçün BƏƏ-dəki kimi vahid qeydiyyat həddi yoxdur. Əməliyyat istisna deyilsə, fəaliyyət başladıqdan KDV öhdəliyi yarana bilər.
- Geçici Vergi əlavə vergidirmi?
Xeyr. İl ərzində ödənilmiş Geçici Vergi yekun gəlir və ya Kurumlar Vergisindən çıxılır.
- Şahıs işletmesi Bağ-Kur ödəyirmi?
Ümumi qayda üzrə bəli. 2026-cı ildə 5 ballıq endirimlə minimum aylıq məbləğ 10 156,73 TL-dir.
- İş yeri kira stopajı neçə faizdir?
Fiziki şəxsdən kirayələnən iş yeri üzrə ümumi qayda ilə brüt kira məbləğinin 20 faizi stopaj kimi tutulur.
- Basit usul ödəyicisi gəlir vergisi ödəyirmi?
Şərtləri ödəyən basit usul ödəyicisinin bu sistem çərçivəsində əldə etdiyi ticari qazanc gəlir vergisindən azaddır. Lakin fəaliyyət, yer, kira və dövriyyə şərtləri birlikdə yoxlanmalıdır.
- Vergi bəyannaməsini sahibkar özü təqdim edə bilərmi?
Bəzi sistemlərdə sahibkar elektron xidmətlərdən özü istifadə edə bilər. Lakin işçi, KDV, idxal, xarici xidmət, stopaj və şirkət mühasibatı olduqda Serbest Muhasebeci Mali Müşavir ilə işləmək vergi riskini ciddi şəkildə azaldır.